فیبرواسکن کبد چیست؟

فیبرو اسکن کبد به انگلیسی Fibro scan liver یک دستگاه پزشکی است که به سرعت و بدون درد میزان آسیب‌دیدگی کبد را بررسی می کند. این دستگاه سفتی کبد (فیبروز و سیروز) و همچنین میزان چربی آن را از طریق CAP (استئاتوز) تعیین می‌کند. این دستگاه این اندازه‌گیری‌ها را روی حجمی از بافت کبد انجام می‌دهد که 100 برابر بزرگتر از بیوپسی کبد است.

فیبروز کبدی چرا ایجاد می شود؟

فیبروز کبدی در واقع پاسخی است که کبد به زخم و آسیب می‌دهد. این بیماری می‌تواند توانایی کبد در بازسازی خود را مختل کرده و عملکرد کلی این اندام را تحت تأثیر قرار دهد. فیبروز کبد زمانی رخ می‌دهد که سلول‌های کبدی تلاش می‌کنند آسیب‌های وارده را ترمیم کنند، اما به دلیل تکرار مداوم آسیب‌ها و زخم‌ها، این تلاش منجر به ایجاد مقدار زیادی بافت اسکار (فیبروز) در کبد می‌شود.

فیبرواسکن کبد چرا انجام می شود؟

فیبرو اسکن کبد به معنای اسکنی است که برای بررسی فیبروز کبدی مورد استفاده قرار می گیرد. سفتی کبد با میزان فیبروز (اسکار) در کبد که در نتیجه التهاب و آسیب ناشی از طیف وسیعی از علل مانند هپاتیت ویروسی، الکل و کبد چرب رخ می‌دهد، مرتبط است. این می تواند به دقت تعیین کند که آیا سیروز یا یک مشکل جدی کبدی وجود دارد.

فیبرو اسکن یا بیوپسی کدامیک؟

تا همین اواخر بهترین روش برای تشخیص سیروز بیوپسی کبد بود که نه تنها تهاجمی بلکه پرهزینه و همراه با عوارض بود. ما اکنون یک تکنیک جدید به نام فیبرواسکن کبد داریم که امکان ارزیابی غیرتهاجمی سفتی کبد (فیبروز و سیروز) را فراهم می کند، بنابراین نیاز به بیوپسی کبد را از بین می برد. فیبرواسکن کبد علاوه بر کمی سازی فیبروز کبد، میزان چربی کبد را نیز اندازه گیری می کند. این روش نه تنها ارزان‌تر و غیرتهاجمی‌تر است، بلکه سریع‌تر و به همان اندازه دقیق‌تر از بیوپسی کبد در تشخیص است. همچنین به نظارت بر پیشرفت یا پسرفت بیماری کبد کمک می کند، بنابراین اجازه می دهد درمان متناسب با نیازهای فردی انجام شود.

علائم فیبروزکبدی

• درد شکم و حالت تهوع
• ضعف و خستگی شدید
• زردی چشم‌ها و پوست
• کاهش اشتها و کاهش وزن بی‌دلیل
• ورم پا یا شکم در اثر تجمع مایعات

چه عواملی باعث ایجاد بیماری در کبد می شوند

• بیماری های خود ایمنی مثل هپاتیت خود ایمنی
• الکل
• سیروز صفراوی اولیه (PBC)
• هموکروماتوز ژنتیکی (تجمع آهن در بدن)
• هپاتیت B و هپاتیت C
• بیماری کبد چرب (الکلی و غیر الکلی)
• بیماری ویلسون (تجمع مس زیاد در کبد)

فواید فیبرو اسکن کبد

• سفتی کبد را با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا اندازه گیری می کند.
• سلامت کبد و میزان آسیب کبدی را نشان می دهد.
• شامل سوزن نمی شود و درد ندارد.
• محدوده وسیعی از کبد را بررسی می کند.
• غیرتهاجمی
• کم هزینه تر از سایر روش ها
• طولی نمی کشد، معاینه حدود 5-10 دقیقه طول می کشد.

خطرات یا عوارض فیبرواسکن کبد

آزمایش فیبرواسکن کبد آسان، بدون درد و سریع است. بر خلاف بیوپسی تهاجمی، فیبرواسکن کبد یک روش غیر تهاجمی است. بیماران می توانند این آزمایش را بدون بیهوشی یا آرامبخش انجام دهند. همچنین برای بیمارانی که اکثر آنها هیچ عارضه جانبی از این روش را گزارش نمی کنند، یک روش بی خطر است.

اقدامات قبل از فیبروسکن کبد

حداقل 24 ساعت قبل از اسکن باید از مصرف الکل خودداری کنید. 4 ساعت قبل از تست چیزی نخورید وننوشید، فقط در صورت نیاز نوشیدن چند جرعه آب بلامانع است.

فیبرواسکن کبد چگونه انجام می شود

اسکن کبد یک روش غیر تهاجمی است که برای اندازه‌گیری سختی کبد و ارزیابی سلامت آن به کار می‌رود. این تست برای تشخیص بیماری‌هایی مانند فیبروز، سیروز و کبد چرب استفاده می‌شود. در این روش، فرد روی تخت دراز کشیده و با استفاده از پروب و امواج صوتی با فرکانس بالا، سختی کبد را از طریق بازتاب امواج صوتی بررسی و اندازه‌گیری می کند. این فرآیند حدود 5 تا 10 دقیقه طول می‌کشد و نتایج آن به پزشک در بررسی سلامت کبد کمک می‌کند.

خواندن جواب فیبرو اسکن کبد

CAP در فیبرواسکن کبد

نمره CAP در فیبرواسکن کبد به شما کمک می کند میزان آسیب کبد را ارزیابی کنید، که ممکن است شامل سیروز و نارسایی احتمالی کبد باشد. هر چه نمره CAP شما بالاتر باشد، سیروز شما   شدیدتر است. مقادیر CAP با محتوای چربی کلی کبد (استئاتوز) مرتبط است و در همه بیماری‌های کبدی از جمله بیماری کبد چرب (NAFLD) و NASH، الکل، هپاتیت خودایمنی و ویروسی تأیید شده است.

Amount of liver with fatty change	Steatosis grade	CAP Score
(11% to 33%)⅓ کمتر از	S1	238 to 260 dB/m
(34% to 66%) ⅓ بین ⅔	S2	260 to 290 dB/m
(67%)⅔ بیشتر از	S3	290 to 400 dB/m

نمره فیبروز در فیبرواسکن

نمره فیبروز شما ارزیابی جای زخم کبد شما است که ممکن است ناشی از یک بیماری یا شرایطی مانند سیروز باشد. تفسیرجواب فیبرواسکن به شما کمک می کند تا میزان خفیف، متوسط یا شدید بودن جای زخم در کبد را اندازه گیری کنید. در بیشتر موارد، هر چه جای زخم در کبد شما بیشتر باشد، احتمال ابتلا به نارسایی کبد بیشتر می شود.

 

F4	F3	F2	F0 to F1	Conditions
18 kPa or higher	8 to 11 kPa	8 to 9 kPa	2 to 7 kPa	Hepatitis B
14 kPa or higher	9 to 14 kPa	8 to 9 kPa	2 to 7 kPa	Hepatitis C
14 kPa or higher	11 to 14 kPa	7 to 11 kPa	2 to 7 kPa	HIV/HCV Coinfection
17 kPa or higher	9 to 17 kPa	7 to 9 kPa	2 to 7 kPa	Cholestatic Disease
14 kPa or higher	10 to 14 kPa	7.5 to 10 kPa	2 to 7 kPa	Non-Alcoholic Fatty Liver Disease (NAFLD)
19 kPa or higher	11 to 19 kPa	7 to 11 kPa	2 to 7 kPa	Alcohol-Related Disease

امتیاز فیبروز – F0 تا F1 – اسکار کبدی وجود ندارد یا خفیف است

امتیاز فیبروز – F2 – اسکار کبدی متوسط

امتیاز فیبروز – F3 – اسکار شدید کبد

امتیاز فیبروز – F4 – اسکار پیشرفته کبد

سخن پایانی

کلینیک دکتر حسین ضیائی یکی مجهزترین کلینک های موجود در تهران می باشد ولی شما می توانید برای انجام سایر آزمایش ها به بیمارستان های دولتی و مراکز زیر نظر سازمان پزشکی تهران مراجعه کنید همینطور می توانید با مشورت با پزشک معالج خود برای دریافت مشاوره و مراجعه اقدام نمایید.

همچنین شما می‌توانید سوالات و نظرات خود را در بخش دیدگاه‌ها با ما به اشتراک بگذارید. دکتر حسین ضیائی در اولین فرصت به سوالات شما پاسخ خواهند داد.

سوالات متداول

فیبرواسکن بهتر است یا بیوپسی؟

بیوپسی شامل نمونه برداری از بافت کبد و یک روش تهاجمی است. در بیوپسی تنها بخش کوچکی از کبد مورد بررسی قرار گیرد، درحالی که در فیبرواسکن محدوده بیشتری از بافت کبد را مورد آنالیز قرار می دهید.

تفاوت فیبرو اسکن کبد با الاستوگرافی در چیست؟

الاستوگرافی: بررسی الاستیسیته (نرمی یا سفت بودن) یک بافت توسط ام آر آی، سونوگرافی و یا حتی با دست انجام می شود. ولی فیبرو اسکن به معنای اسکنی است که توسط امواج صوتی با فرکانس بالا برای بررسی این موضوع استفاده می شود.

بعد از فیبرواسکن کبد چه انتظاری باید داشت؟

این آزمایش بدون درد است و تنها چند دقیقه طول می کشد. بلافاصله پس از انجام آزمایش می توانید به فعالیت های عادی خود بازگردید.

چرا به فیبرواسکن کبد نیاز دارید؟

فیبرواسکن کبد به پزشک یا پرستار شما نشان می دهد که کبد شما چقدر سالم است. همچنین می تواند به پزشک یا پرستار بگوید که چقدر آسیب وارد شده است.

فیبرواسکن کبد چقدر طول می کشد؟

فیبرواسکن کبد زیاد طول نمی کشد، کل معاینه حدود 5-10 دقیقه طول می کشد.

نمرات فیبرواسکن کبد به چه معناست؟

هر چه امتیاز شما بالاتر باشد، احتمال ابتلا به فیبروز یا سیروز کبدی بیشتر می شود. در متن مقاله اشاره شده است.